Rafa koralowa, plaża lęgowa żółwi czy podwodna łąka nie są jedynie tłem wakacji. W wielu nadmorskich destynacjach Club Med funkcjonuje bezpośrednio obok szczególnie cennych ekosystemów, dlatego część działań prowadzonych w klubach dotyczy ochrony i odbudowy środowiska morskiego.
Obejmują one m.in. ochronę gniazd żółwi morskich, podwodne szkółki i reimplantację koralowców, monitoring raf, sprzątanie miejsc nurkowych oraz edukację prowadzoną przez biologów morskich. Niektóre projekty są realizowane razem z wyspecjalizowanymi organizacjami, takimi jak WiseOceans, Protortuga, Turks and Caicos Reef Fund czy Only Blue for Reef.
Ochrona oceanów w Club Med – konkretne przykłady
5 000 m² rafy
to cel projektu odbudowy rafy w trzech lokalizacjach Ste Anne Marine Park na Seszelach, realizowanego z WiseOceans i Seychelles Parks and Gardens Authority.
1 189 młodych żółwi
wypuszczono w 2025 r. w ramach programu Protortuga wspieranego przez Club Med Michès Playa Esmeralda.
7 szkółek korali
przewiduje aktualnie opisywany przez Club Med projekt Only Blue for Reef przy Columbus na Bahamach.
od 2019 r.
Club Med Turkoise współpracuje z Turks and Caicos Reef Fund przy ochronie korali, szkółce i ponownym osadzaniu koralowców na rafie.
Na tej stronie
- Jak Club Med pomaga odbudowywać rafy koralowe?
- Seszele – Marine Discovery Programme i odbudowa rafy
- Malediwy – sadzenie koralowców i MobiReef w Kani
- Bahamy i Turks & Caicos – szkółki korali
- Ochrona żółwi morskich
- Cancún – ochrona gniazd i wypuszczanie młodych
- Michès – Protortuga
- Bintan – ochrona plaż lęgowych
- Cherating Beach – sanktuarium żółwi w Malezji
- Biolog morski, edukacja i sprzątanie morza
- Najczęstsze pytania
Rafy koralowe – dlaczego wymagają ochrony?
Rafy należą do najbardziej złożonych ekosystemów na Ziemi. Choć zajmują mniej niż 1% powierzchni oceanów, według WiseOceans zapewniają środowisko życia dla około 25% organizmów morskich. Chronią również wybrzeża przed falowaniem i są podstawą utrzymania wielu lokalnych społeczności.
Jednocześnie są szczególnie wrażliwe na wzrost temperatury wody, blaknięcie koralowców, silne sztormy, zanieczyszczenia i mechaniczne uszkodzenia. Dlatego w miejscach, gdzie naturalna regeneracja jest zbyt wolna, stosuje się coral gardening – hodowlę fragmentów koralowców w podwodnych szkółkach, a następnie ich ponowne osadzanie na zdegradowanej rafie.
1. Szkółka
Niewielkie fragmenty koralowców są mocowane w podwodnej szkółce, gdzie biologowie mogą kontrolować ich zdrowie i wzrost.
2. Wzrost
Fragmenty rosną i tworzą większe kolonie. W zależności od projektu etap ten może trwać wiele miesięcy.
3. Powrót na rafę
Zdrowe kolonie są przenoszone na wybrane fragmenty rafy i mocowane do stabilnego podłoża, aby odbudowywać siedlisko.
W języku turystycznym często mówi się o „sadzeniu korali”. Koralowce nie są jednak roślinami – są zwierzętami tworzącymi kolonie. Precyzyjniej mówimy więc o propagacji, transplantacji lub reimplantacji koralowców.
Seszele – odbudowa rafy w Ste Anne Marine Park
Club Med + WiseOceans + administracja parku morskiego
Club Med Seychelles znajduje się na prywatnej wyspie Sainte Anne, w obrębie najstarszego morskiego obszaru chronionego Seszeli. Od 2022 r. Club Med współpracuje z WiseOceans oraz Seychelles Parks and Gardens Authority przy projekcie odbudowy rafy w Ste Anne Marine Park.
Projekt ma objąć 5 000 m² rafy w trzech lokalizacjach. WiseOceans prowadzi tutaj podwodne szkółki, monitoring oraz prace przy propagacji i późniejszym przenoszeniu koralowców na rafę.
Marine Discovery Centre
Program nie ogranicza się do pracy prowadzonej pod wodą. Goście mogą uczestniczyć w snorkelingu z biologiem morskim, zajęciach o życiu rafy, lekcjach snorkelingu i demonstracjach odbudowy rafy.
Monitoring, nie tylko „sadzenie”
Rola biologa obejmuje również monitoring raf, populacji żółwi i większych zwierząt morskich, kontrolę zdrowia koralowców oraz utrzymanie szkółek.
To właśnie tutaj najlepiej widać różnicę pomiędzy prostym „eko-warsztatem” a długoterminowym projektem: szkółki wymagają stałej opieki, a kondycja rafy jest obserwowana przez specjalistów. Club Med na swojej stronie podkreśla również rodzinne zajęcia poświęcone koralowcom i żółwiom.
Malediwy – sadzenie koralowców i MobiReef w Club Med Kani
Na Malediwach zdrowie rafy decyduje o funkcjonowaniu całego wyspiarskiego ekosystemu. Club Med Kani od lat prowadzi działania związane z ochroną koralowców. Międzynarodowa strona Club Med podaje, że działania odbudowy raf rozpoczęto w 2014 roku we współpracy z organizacją zajmującą się replantacją koralowców.
Obecnie w Kani oferowane są podwodne wycieczki edukacyjne, sadzenie/reimplantacja koralowców oraz sprzątanie miejsc nurkowych. Na miejscu działa również G.O. specjalizujący się w biologii morskiej.
Elementem programu jest MobiReef – sztuczna struktura rafowa i podwodny szlak edukacyjny. Goście mogą dzięki niemu zobaczyć, jak rafa staje się siedliskiem dla ryb i innych organizmów oraz dlaczego jej odbudowa wymaga czasu.
Karaiby – szkółki koralowców na Bahamach i Turks & Caicos
Columbus, Bahamy – Only Blue for Reef
Przy Club Med Columbus na San Salvador rozwijana jest współpraca z Only Blue for Reef. Aktualna strona Club Med poświęcona ochronie oceanów opisuje projekt obejmujący siedem szkółek koralowców oraz odbudowę ważnego siedliska ryb.
Projekt ma również wymiar edukacyjny. Początkujący nurkowie mogą poznawać działania ochronne w praktyce, a dla lokalnej młodzieży organizowane są Mini Sea Camps z identyfikacją koralowców, snorkelingiem i edukacją o rafach.
Turkoise – Turks and Caicos Reef Fund
Club Med Turkoise współpracuje z Turks and Caicos Reef Fund od 2019 roku. Współpraca wspiera podwodną szkółkę, ponowne osadzanie koralowców na rafach, badania oraz działania edukacyjne.
To szczególnie istotne w destynacji, gdzie rafy są nie tylko atrakcją dla nurków, ale jednym z fundamentów lokalnej bioróżnorodności i ochrony wybrzeża.
Ochrona żółwi morskich – od gniazda do oceanu
Żółwie morskie wracają na wybrane plaże, aby złożyć jaja. Dla rozwijającego się zarodka znaczenie ma temperatura piasku, brak mechanicznych uszkodzeń, sztucznego światła i niepokojenia przez ludzi. Dlatego ochrona nie sprowadza się do samego momentu wypuszczenia młodego żółwia do oceanu.
Programy prowadzone lub wspierane przy klubach Club Med obejmują monitoring plaż, oznaczanie i zabezpieczanie gniazd, ochronę jaj, obserwację wylęgu i edukację gości. Działania są prowadzone zgodnie z lokalnymi programami i przy udziale odpowiednich organizacji lub służb środowiskowych.
Cancún – tysiące młodych żółwi wracających do morza
Przy Club Med Cancún ochrona żółwi prowadzona jest we współpracy z meksykańskimi służbami środowiskowymi. Gniazda na plaży są zabezpieczane, a młode po wykluciu trafiają do morza.
Club Med podawał około 8 000 wypuszczonych młodych żółwi w 2024 roku. W aktualnym materiale World Oceans Day dla programu w Cancún podano już szacunek 11 800–12 300 młodych w 2025 roku.
Na polskiej stronie Club Med Meksyk sezon pojawiania się młodych na plaży wskazywany jest orientacyjnie jako maj–październik.
Dominikana – Protortuga przy Club Med Michès Playa Esmeralda
Club Med Michès Playa Esmeralda jest od 2023 r. partnerem Protortuga – programu monitorowania i ochrony żółwi na wybrzeżu Michès i La Vacama. W 2024 r. na plaży klubu uruchomiono obóz ochrony żółwi.
Według danych Club Med za 2025 rok program pomógł monitorować 38 gniazd, zabezpieczyć 2 878 jaj i wypuścić 1 189 młodych żółwi. Ponad 380 osób wzięło udział w warsztatach środowiskowych.
W regionie program obejmuje ochronę m.in. żółwi skórzastych, zielonych i szylkretowych.
Bintan – ochrona plaży lęgowej żółwi
W Club Med Bintan Island w Indonezji chronione są miejsca lęgowe żółwi – od momentu złożenia jaj aż do wylęgu młodych.
Aktualna strona międzynarodowa Club Med podaje, że w marcu 2024 r. wykluło się ponad 130 jaj, a młode żółwie zostały wypuszczone do oceanu przy obecności gości.
Polska strona poświęcona zrównoważonej turystyce wymienia Bintan wśród miejsc, w których ochrona terenów lęgowych żółwi jest elementem działań na rzecz bioróżnorodności.
Cherating Beach – sanktuarium żółwi i edukacja w Malezji
Club Med Cherating Beach leży pomiędzy Morzem Południowochińskim a tropikalnym lasem Malezji. Tuż obok znajduje się Cherating Turtle Sanctuary – ośrodek pełniący funkcję wylęgarni, centrum ochrony oraz miejsca edukacji o żółwiach morskich.
Aktualna międzynarodowa strona Club Med podkreśla, że klub współpracuje z lokalnymi rangerami przy edukacji rodzin na temat ochrony żółwi. Co tydzień organizowane są zajęcia, podczas których dzieci i dorośli poznają m.in. sposób wyszukiwania oraz zabezpieczania jaj.
W okresie lęgowym goście mogą również poznawać pracę sanktuarium, obserwować samice wychodzące nocą na plażę oraz – gdy pozwala na to cykl lęgowy – uczestniczyć w kontrolowanym wypuszczaniu młodych żółwi do morza.
Kiedy można zobaczyć żółwie?
Club Med Malaysia wskazuje orientacyjnie maj–wrzesień jako okres nocnych obserwacji żółwi składających jaja, natomiast wycieczki związane z wypuszczaniem młodych są zwykle oferowane od czerwca do października.
Jakie żółwie?
W sanktuarium pojawia się kilka gatunków żółwi morskich. Club Med podaje, że około 90% obserwowanych tam żółwi stanowią żółwie zielone; region związany jest również z ochroną innych gatunków występujących u wybrzeży Malezji.
Cherating jest ciekawym przykładem szerszego podejścia do przyrody. Klub zajmuje około 80 ha tropikalnego lasu, a ochrona żółwi jest łączona z edukacyjnymi spacerami przyrodniczymi i poznawaniem lokalnej bioróżnorodności. Dzięki temu temat środowiska nie jest ograniczony wyłącznie do jednej atrakcji na plaży.
Ochrona przyrody zaczyna się również od wiedzy
Jednym z ciekawszych elementów projektów Club Med jest łączenie ochrony środowiska z doświadczeniem gości. W Kani pracuje specjalista biologii morskiej, a w Club Med Seychelles program WiseOceans obejmuje snorkeling z biologiem, rozmowy o życiu morskim, zajęcia dla dzieci oraz demonstracje pracy przy rafie.
Biolog morski
Identyfikacja gatunków podczas snorkelingu, monitoring rafy i żółwi, opieka nad szkółkami koralowców oraz rozmowy z gośćmi pozwalają połączyć naukę z wakacyjnym doświadczeniem.
Sprzątanie plaż i miejsc nurkowych
Club Med wskazuje sprzątanie plaż w wielu klubach, a w Kani również sprzątanie miejsc nurkowych. To najprostsza forma ograniczania presji odpadów na lokalny ekosystem.
Mniej plastiku jednorazowego
Program Bye-Bye Plastics ogranicza wiele jednorazowych produktów z tworzyw sztucznych w pokojach, restauracjach i barach. To działanie pośrednie, ale szczególnie ważne w hotelach funkcjonujących bezpośrednio przy oceanie.
Ochrona zwierząt także poza rafą
Odpowiedzialna turystyka morska dotyczy również sposobu obserwowania zwierząt. Club Med deklaruje, że od 2021 r. nie oferuje obserwacji wielorybów, delfinów i morświnów w niewoli ani pływania z delfinami w niewoli, a przy praktykach dotyczących waleni współpracuje z World Cetacean Alliance.
W praktyce oznacza to ważne rozróżnienie: czym innym jest obserwacja dzikiego humbaka w jego naturalnym środowisku, a czym innym atrakcja wykorzystująca zwierzę przetrzymywane przez człowieka.
Gdzie podczas wakacji Club Med zobaczysz te działania?
| Club Med | Kierunek | Przykład działania |
|---|---|---|
| Seychelles | Seszele | odbudowa rafy, szkółki korali, Marine Discovery Programme, edukacja o żółwiach |
| Kani | Malediwy | reimplantacja koralowców, MobiReef, biolog morski, sprzątanie miejsc nurkowych |
| Columbus | Bahamy | szkółki koralowców, odbudowa siedliska ryb, edukacja lokalnej młodzieży |
| Turkoise | Turks & Caicos | szkółka korali, transplantacja, badania i edukacja |
| Cancún | Meksyk | ochrona gniazd żółwi i wypuszczanie młodych |
| Michès Playa Esmeralda | Dominikana | Protortuga – monitoring gniazd, jaj i młodych żółwi |
| Bintan Island | Indonezja | ochrona plaż lęgowych i jaj żółwi |
| Cherating Beach | Malezja | sanktuarium i wylęgarnia żółwi, ochrona jaj, edukacja oraz sezonowe wypuszczanie młodych |
Co może zrobić gość?
Pod wodą
- nie dotykać koralowców ani ich nie odłamywać,
- kontrolować płetwy podczas snorkelingu i nurkowania,
- nie stawać na rafie,
- nie zabierać muszli ani fragmentów korali jako pamiątek.
Na plaży
- nie podchodzić do oznaczonych gniazd żółwi,
- nie używać lampy błyskowej przy młodych żółwiach,
- nie „pomagać” zwierzęciu bez instrukcji zespołu ochrony,
- nie pozostawiać odpadów na plaży.
Podczas pobytu
- wybierać prowadzone zajęcia edukacyjne,
- korzystać z wielorazowej butelki, gdy jest dostępna,
- uczestniczyć w sprzątaniu plaży lub rafy,
- pytać biologa morskiego o lokalne projekty.
Najczęstsze pytania o ochronę środowiska morskiego w Club Med
Czy Club Med naprawdę sadzi koralowce?
Tak, w kilku klubach prowadzone są programy propagacji i reimplantacji koralowców. Najbardziej wyraźnie opisane są obecnie działania w Club Med Seychelles, Kani, Columbus i Turkoise. Termin „sadzenie korali” jest potoczny – koralowce są zwierzętami, a technicznie chodzi o hodowlę fragmentów i ich transplantację na rafę.
Gdzie Club Med chroni żółwie morskie?
Aktualnie dobrze udokumentowane programy działają m.in. przy Club Med Cancún, Michès Playa Esmeralda, Bintan Island i Cherating Beach. Polska strona Club Med wymienia również Seszele wśród miejsc związanych z ochroną żółwi i edukacją o tych zwierzętach.
Czy gość może uczestniczyć w ochronie rafy?
Zależy to od klubu i terminu pobytu. W Seychelles program WiseOceans obejmuje demonstracje odbudowy rafy i zajęcia z biologiem morskim; Kani oferuje działania związane z propagacją koralowców i podwodnym szlakiem edukacyjnym, a Columbus rozwija doświadczenia związane z ochroną rafy dla nurków.
Czy wypuszczanie młodych żółwi jest tylko atrakcją dla turystów?
W dobrze prowadzonych programach jest to końcowy etap znacznie szerszej pracy: monitorowania plaży, zabezpieczania gniazd i jaj oraz kontroli wylęgu. Udział gości powinien odbywać się pod nadzorem osób prowadzących program i zgodnie z zasadami ochrony zwierząt.
Kiedy można zobaczyć żółwie w Cherating Beach?
Club Med Malaysia wskazuje mniej więcej maj–wrzesień jako sezon nocnych obserwacji samic składających jaja, a czerwiec–październik jako okres, w którym – zależnie od naturalnego cyklu wylęgu – mogą odbywać się zajęcia związane z wypuszczaniem młodych żółwi.
Co to jest podwodna szkółka koralowców?
To miejsce, w którym niewielkie fragmenty koralowców są umieszczane na specjalnych konstrukcjach i pielęgnowane do czasu, aż staną się wystarczająco duże i zdrowe, aby przenieść je na wybrane fragmenty rafy.
Czym jest Marine Discovery Programme na Seszelach?
To program Club Med Seychelles i WiseOceans łączący edukację gości z rzeczywistymi działaniami ochronnymi. Obejmuje m.in. snorkeling z biologiem morskim, rozmowy i zajęcia o życiu oceanu, szkółkę koralowców, demonstracje odbudowy rafy oraz monitoring środowiska morskiego.
Zobaczyć rafę – i lepiej zrozumieć, dlaczego warto ją chronić
Najciekawsze projekty łączą trzy elementy: realną pracę ochronną, badania lub monitoring oraz edukację. Dzięki temu kontakt z rafą czy żółwiem nie kończy się na zrobieniu zdjęcia – staje się okazją do zobaczenia, jak działa cały ekosystem i jak łatwo można go uszkodzić.
